Önceliğimiz ve sorumluluğumuz
Güvenlik ve doğruluk, yayın hızı ve görünürlükten önce gelir. Bilinmeyen bilgiyi açıkça belirtir; kaynakta olmayan sayı, sonuç, kişi, unvan veya alıntı eklemeyiz.
Her içerik belirli bir okur sorusunu veya görevini karşılar. Yalnız arama trafiği için içerik üretmeyiz. Arama motorlarında veya yapay zekâ sistemlerinde görünürlük garantisi vermeyiz.
Her içerikte sorumlu araştırmacı ve yayın tarihleri gösterilir. Tamamlanmamış inceleme, test veya ölçüm yapılmış gibi sunulmaz.
Kaynak sırası ve doğrulama
Önce güncel resmî Türk mevzuatını, yetkili kurum belgelerini ve resmî kayıtları değerlendiririz. Ardından EFSA, WHO ve NIH ODS gibi uluslararası otoriteleri, yöntemi açıklanmış sistematik derlemeleri ve meta analizleri, sonra hakemli birincil çalışmaları inceleriz.
Bu sıra, her kaynağın yöntemini ve niteliğini ayrıca değerlendirme gereğini ortadan kaldırmaz. Türkiye mevzuatına ilişkin iddialar Türk mevzuatıyla doğrulanır.
Başlıklar, açıklamalar, tablolar, görsel açıklamaları ve araç sonuçları dahil her olgusal iddia en az iki bağımsız kaynakla eşleştirilir. Aynı çalışmayı aktaran iki yayın, iki bağımsız kanıt sayılmaz.
Tek kaynak istisnası yalnız mevzuat iddialarında uygulanır. Yetkili resmî metnin ilgili madde, fıkra ve varsa bendi kaydedilir; yürürlük ve değişiklik durumu kontrol edilir.
Olumlu ve olumsuz bulguları aynı ölçütlerle değerlendiririz. Çözülmemiş çelişkiyi kesin sonuç gibi yayımlamayız. Çelişkinin kendisini, kaynakları ve sınırlarıyla açıklayabiliriz.
Özgünlük ve açıklık
Kaynakları derleriz, ancak metinlerini kopyalamayız. Yalnız kelimeleri değiştirmek veya çeviri yapmak özgünlük sayılmaz. Doğrudan alıntılar tırnak içinde ve kaynak konumuyla gösterilir.
İçeriklerde Türkiye bağlamı ve okura yardımcı olan özgün bir öğe bulunur. Bu öğe bir tablo, kavram karşılaştırması, kontrol listesi, örnek veya işlem adımları olabilir.
Aynı konuyu farklı kelimelerle çoğaltmayız. Mevcut bir sayfada yanıtlanabilecek soru için ayrı sayfa açmayız.
Bilimsel bulgu, mevzuat hükmü ve editoryal değerlendirme ayrı gösterilir. İlişkiyi neden sonuç ilişkisi gibi anlatmayız. Hayvan veya laboratuvar bulgularını insanlarda kanıtlanmış sonuç olarak sunmayız.
Sağlık sınırlarımız
Tanı, tedavi, kişisel doz, kullanım sıklığı, tahlil yorumu, takviye seçimi veya diyet planı sunmayız. Hastalıkları önleme ya da iyileştirme vaadinde bulunmayız.
Takviye markalarını ve ürünlerini sıralamayız veya karşılaştırmayız. Bakanlık onayını etkinlik ya da orijinallik garantisi gibi göstermeyiz.
İzinli sağlık beyanlarını yalnız güncel resmî metindeki kullanım koşullarıyla birlikte aktarırız. Bilimsel bir bulgu, kendiliğinden kullanılabilir bir reklam beyanı sayılmaz.
Sağlıkla ilgili içeriklerde ve ilgili araç ekranlarında şu uyarı yer alır:
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı, tedavi, kişisel doz veya diyet önerisi değildir. Gebelikte, emzirme döneminde, çocuklarda ve ilaç kullanan kişilerde takviye kullanımı öncesinde hekime veya eczacıya danışılmalıdır. Mevcut ilaç veya tedavi bu içeriğe dayanılarak değiştirilmemeli ya da bırakılmamalıdır.
Haber kuralları
Haberler resmî duyuruya, kurum kararına veya hakemli yayına dayanır. Söylenti, sızıntı, basın bülteni kopyası veya sosyal medya paylaşımı tek başına yeterli değildir.
Aynı gün yayımlama zorunluluğumuz yoktur. İkinci bağımsız kaynak bulunmadan ve iddialar doğrulanmadan haber yayımlanmaz.
Belge tarihi ile olay tarihini ayırırız. Bir çalışmanın yayımlanmasını klinik uygulamanın veya mevzuatın değiştiği anlamında sunmayız.
Başlıklar ve sosyal medya metinleri de aynı doğruluk kurallarına tabidir. Abartılı veya korku üreten başlıklar kullanmayız.
Ürün adı geçen resmî duyurularda ad, parti, tarih, işlem ve kapsam resmî metne bağlı kalır. Bir partiye ilişkin işlem bütün markaya genellenmez. Ürün görseli veya satış bağlantısı eklenmez.
Haberlerde düzeltme ve yanıt başvurusu yolu gösterilir. Belgeli maddi hata doğrulandığında düzeltilir; yanıt hakkı yanlış bir iddiayı yeniden yayımlama zorunluluğu doğurmaz.
Görseller ve erişilebilirlik
Editoryal görseller yazısız ve insansızdır. Hap, kapsül, tablet, ürün kutusu ve marka ambalajı gösterilmez. Logo ve arayüz metinleri bu görsel üretim kuralının dışındadır.
Gerekli açıklamalar görsele gömülmez, sayfa metni olarak sunulur. Grafiklerdeki bilginin erişilebilir metin veya tablo karşılığı bulunur.
Bilgi taşıyan görsellerin açıklayıcı alternatif metni olur. Yalnız dekoratif görsellerde alternatif metin boş bırakılır.
Yanıltıcı anatomi, önce ve sonra kurgusu ve kanıtlanmamış sonuç çağrışımı kullanılmaz. Yapay zekâyla üretilen görseller gerçek olay, deney veya belge kanıtı gibi sunulmaz.
Görsel üretiminde yapay zekâdan yararlanılabilir. Her görselin üretim yöntemi, kullanım hakkı ve insan kontrolü kaydedilir. Görseller mobil kullanım için optimize edilir.
Yapay zekâ yardımı ve insan onayı
Yapay zekâ yanıtı kaynak sayılmaz. Yapay zekâ araçları hazırlık ve denetime yardımcı olabilir, ancak araştırmacının sorumluluğunu devralamaz veya onaysız yayın yapamaz.
Yayın öncesinde farklı model ailelerinden iki model, ayrı oturumlarda son metni ve kaynak eşlemesini inceler. Bu denetimler sağlık uzmanı incelemesi değildir.
Her içerikte yapay zekâ yardımı şu ifadeyle açıklanır:
Bu içerikte kaynak düzenleme, taslak veya ön denetim için yapay zekâ araçlarından yararlanılmıştır. Nihai metni adı belirtilen araştırmacı onaylamıştır. Bu onay, sağlık uzmanı incelemesi değildir.
Güncelleme ve düzeltme
Her içerik en geç altı takvim ayı içinde yeniden doğrulanır. İçerik türünün daha kısa kontrol süresi varsa önce dolan süre uygulanır.
Haberler ve resmî veri sayfaları en geç 30 günde, iddia incelemeleri ve araçlar 90 günde kontrol edilir. Bileşen rehberleri, uygulamalı rehberler ve kavram içerikleri için üst sınır 180 gündür.
İlgili resmî değişiklik veya güvenlik bildirimi öğrenildiğinde takvim beklenmez. Eski iddia derhal kaldırılır ya da görünür uyarıyla sınırlandırılır; düzeltme aynı iş günü inceleme sırasına alınır.
Esaslı değişiklikler tarihli değişiklik kaydında açıklanır. Yazım, biçim veya bozuk bağlantı onarımı son güncelleme tarihini yenilemez.
Düzeltme yolu: Düzeltme Politikası