Glütensiz Pizza Tarifi: Psylliumlu Mayalı Hamur

Malzemeler

Hamur için

• 120 g Glütensiz pirinç unu^*İnce öğütülmüş.
• 45 g Glütensiz mısır nişastası^*İnce toz.
• 55 g Glütensiz nohut unu^*İnce öğütülmüş.
• 9 g Psyllium kabuğu tozu^*İnce öğütülmüş.
• 7 g Glütensiz instant maya^*Oda sıcaklığında.
• 4 g Toz şeker (1 çay kaşığı)Oda sıcaklığında.
• 185 g SuToplam 185 g; 95 g maya, 90 g psyllium jeli için ayırın.
• 20 g ZeytinyağıOda sıcaklığında.
• 5 g Tuz (1 çay kaşığı)İnce taneli.

Üzeri için

• 120 g Domates püresi^*Tuz eklenmemiş; oda sıcaklığında.
• 10 g ZeytinyağıOda sıcaklığında.
• 1 g Tuzİnce taneli.
• 1 g Kuru kekik^*Kuru ve ince yapraklı.
• 140 g Kaşar peyniri^*Blok hâlinde; kullanmadan önce rendeleyin.
• 60 g Mantarİnce dilimlenmiş.
• 50 g Yeşil biberİnce halka doğranmış.

^* Ambalajında “glutensiz” ibaresi olan ve içindekiler listesinde buğday nişastası geçmeyen ürün kullanın.

Gram değerleri esastır; bardak ve kaşık ölçüleri yaklaşıktır (1 su bardağı 200 ml).

Tepsiyi yağlamak için 5 g zeytinyağı.

Gerekenler

• Fırın
• Büyük karıştırma kasesi
• Küçük karıştırma kasesi
• Mutfak termometresi
• Hamur spatulası
• 28 cm yuvarlak fırın tepsisi
• Rende
• Pizza kesici

Hazırlanışı

1. Mayayı canlandırın

   95 g suyu mutfak termometresiyle 35-38 °C'ye getirin. Glütensiz instant maya ve toz şekeri ekleyip 5 dakika bekletin; yüzeyde hafif köpük oluşabilir.

   Yaklaşık 5 dk

2. Psyllium jelini hazırlayın

   Psyllium kabuğu tozunu 90 g suyla karıştırın. 10 dakika bekleyip jel kıvamına gelmesini sağlayın.

   Yaklaşık 10 dk

3. Hamuru toparlayın

   Glütensiz pirinç unu, mısır nişastası, nohut unu ve tuzu büyük kasede karıştırın. Maya karışımını, psyllium jelini ve zeytinyağını ekleyip spatulayla 5 dakika yoğurun; hamur yapışkan ve toparlanmış olmalı.

   Yaklaşık 5 dk

4. Hamuru mayalandırın

   Hamurun üzerini kapatıp ılık bir yerde 60 dakika mayalandırın. Süre sonunda hamur belirgin şekilde kabarmalı ve yüzeyde küçük kabarcıklar görünmeli.

   Yaklaşık 60 dk

5. Fırını ısıtıp sosu hazırlayın

   Mayalanmanın son 20 dakikasında fırını 220 °C alt-üst ısıtma ayarında ön ısıtın. Domates püresi, zeytinyağı, tuz ve kuru kekiği küçük kasede karıştırın.

   Yaklaşık 20 dk (başka bir adımın beklemesi sırasında yapılır)

6. Şekillendirip dinlendirin

   Tepsiyi 5 g zeytinyağıyla yağlayın. Parmaklarınızı ya da spatulanın tersini az suyla nemlendirip hamuru bastırarak 28 cm çapında yuvarlak olacak şekilde tepsiye yayın ve 15 dakika dinlendirin.

   Yaklaşık 15 dk

7. Ön pişirin

   Dinlenen hamurun kenarlarını hafifçe yukarı kıvırın. Tepsiyi fırının orta rafına verin ve 220 °C alt-üst ısıtma ayarında yaklaşık 8 dakika ön pişirin; tabanın altı hafif renk almalı ve yüzey kurumalı. Yüzey hâlâ nemliyse 2 dakika daha pişirip yeniden kontrol edin.

   Yaklaşık 8 dk

8. Üzerini ekleyip pişirin

   Ön pişen tabanın üzerine sosu kenarlarda 1 cm boşluk bırakarak yayın. Kaşar peynirini rendeleyip dilimlenmiş mantar ve yeşil biberle birlikte ekleyin. Orta rafta 220 °C alt-üst ısıtma ayarında yaklaşık 10 dakika pişirin; kenarlar altın rengi olmalı ve peynir kabarcıklanmalı. Kenarlar renk almadıysa 2 dakikalık aralıklarla pişirmeye devam edip kontrol edin.

   Yaklaşık 10 dk

9. Dinlendirip dilimleyin

   Pizzayı fırından çıkarıp 5 dakika dinlendirin. Pizza kesiciyle 8 eşit dilime bölün.

   Yaklaşık 5 dk

Buğday Unu Yerine Ne Kullanıldı

Klasik pizzada buğday unu hamura bağ, elastikiyet, kabarma ve renk verir. Bu tarifte buğday unu yerine glütensiz pirinç unu, mısır nişastası ve nohut unu karışımı; bağlayıcı olarak psyllium kabuğu tozu kullanılır. Psyllium suyla jel yaparak hamuru toparlar, maya ise kabarmayı sağlar.

Klasik tarifteki malzeme ve bu tarifteki karşılığı

Başka değişimler

• Domates püresi yerine aynı gramda ezilmiş taze domates kullanabilirsiniz; fazla suyunu süzerek sosu sulandırmayın.
• Mantar yerine aynı gramda ince dilimlenmiş kabak veya yeşil biber kullanabilirsiniz; sebzenin suyunu süzün.

Püf Noktaları

• Glütensiz unları ve psylliumu gramla tartın; bardakla ölçüm kıvamı değiştirir.
• Maya suyunu 35-38 °C'de tutun; sıcak su mayayı öldürür.
• Psylliumu 90 g suyla karıştırıp 10 dakika jel kıvamına getirin; doğrudan kuru eklemeyin.
• Hamuru 28 cm çapında yayın ve üzerini eklemeden 8 dakika ön pişirin; tabanın merkezi kurumalı.
• Domates sosunu ince yayın; mantar ve biberin fazla suyunu bırakmayın.
• Fırını 220 °C'de ön ısıtın; pizzayı soğuk fırına vermeyin.

Saklama

• Pizzayı fırından çıktıktan sonra en geç 2 saat içinde buzdolabına kaldırın; kapalı kapta buzdolabında en fazla 2 gün saklayın.
• Dilimleri 180 °C fırında merkezi tamamen ısınana kadar yaklaşık 6-8 dakika ısıtın.
• Pişmiş pizza dondurulacaksa dilimleri ayrı ayrı sarıp 1 ay dondurun; buzdolabında çözdürün.

Alerjen ve Glüten Bilgisi

Yönetmelikteki istisnalar saklı kalmak üzere, Ek-1’deki alerjiye veya intoleransa neden olan belirli madde veya ürünlerin belirtilmesi zorunludur.^[1] Aşağıdaki tablo, Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Ek-1'deki grupları bu tarifin malzemeleriyle karşılaştırır; her grubun mevzuattaki tanımı satırdaki kaynak numarasıyla gösterilir.

Ek-1'deki gruplar ve bu tarif

“Var”, tarifte bu gruptan bir malzeme bulunduğunu; “Yok”, malzeme listesinde bu gruptan bir malzeme bulunmadığını; “Ambalaja bağlı”, hazır bir malzemenin bu gruptan madde içerip içermediğinin ambalajındaki bilgiye bağlı olduğunu gösterir. Glüten için hazır malzemelerde aranacak ambalaj bilgisi malzeme listesinde yazılıdır; diğer gruplar için hazır malzemelerin ambalajı ayrıca okunmalıdır.

Gıda etiketleri okunmalıdır.^{[3][4][5][6][7]} Bileşenler listesindeki Ek-1 kapsamındaki madde veya ürün adları, punto, stil veya arka plan rengi gibi yollarla listenin kalanından açıkça ayrılarak vurgulanır.^[1]

Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Ek-16’ya göre satıldığı haliyle en fazla 20 mg/kg glüten içeren gıdalarda “glutensiz”, “gluten içermez” veya “gluten yoktur” ifadeleri kullanılabilir.^[2] Glüten yokluğu veya azaltılmış varlığı hakkında yalnızca Ek-16’da izin verilen ifadeler ve bunların koşulları kullanılır.^[1] Bazı glütensiz ürünler buğday nişastası içerebilir.^[8][9][10] Buğday alerjisi olan kişiler, glütensiz ürünlerde de etiketi buğday nişastası açısından kontrol etmelidir.^[8][9] Bu tarifle evde hazırlanan ürünün glüten düzeyi ölçülmemiştir.

Çölyak ve Glütensiz Beslenme

Bu tarifin malzeme listesinde buğday, çavdar, arpa ya da yulaftan yapılmış un, irmik, kepek gibi bir malzeme bulunmaz; hazır malzemelerde ambalajında “glutensiz” ibaresi olan ve içindekiler listesinde buğday nişastası geçmeyen ürün kullanılması istenir. Buğday, çavdar ve arpa glüten içerir.^[11][12] Çölyak hastalığında glüten tüketimine verilen bağışıklık yanıtı ince bağırsağa zarar verir.^[13][12] Çölyak hastalığı tamamen iyileştirilemez, ancak glutensiz diyet belirtilerin kontrolüne yardımcı olur.^[13][12] Glutensiz beslenmenin dengeli olması önemlidir.^[13][12]

Çapraz temas, glütenin glüten içeren bir yiyecekten glütensiz bir yiyeceğe geçmesidir.^[14][15] Glütensiz yiyecekler, glüten içeren yiyeceklerden ayrı saklanmalıdır.^[14][15] Glütensiz yemek hazırlanırken temiz yüzeyler ve temiz mutfak araçları kullanılmalıdır.^[16][15] Ortak kullanılan tereyağı ve reçel gibi sürülebilir ürünlere ekmek kırıntısı karışmaması için temiz kaşık ya da bıçak kullanılmalıdır.^[16][15]

Besin Değerleri

1 dilim (1/8) için yaklaşık değerler

Değerler ana malzeme listesindeki miktarlar için hesaplanmıştır, yaklaşıktır ve markaya göre değişir; püf noktalarındaki ve ikame notlarındaki malzeme değişiklikleri değerleri de değiştirir. Psyllium kabuğu tozu için USDA FoodData Central SR Legacy ve Foundation verilerinde uygun karşılık seçilmedi; hesaba katılmadı. Ek malzeme satırındaki küçük kullanımlar hesaba katılmadı. Lif değeri bu yüzden gösterilmez.

USDA FoodData Central (SR Legacy ve Foundation) 100 g değerleri x gram, porsiyon sayısına bölündü; pişirmede buharlaşan su enerjiyi değiştirmez.

Yöntem ve Oranlar

Ölçüler ve adımlar editoryaldir; yayımlanmış pizza tarifleriyle un, sıvı, yağ, şeker ve kabartıcı miktarları karşılaştırılarak hazırlandı, deterministik bir kod kapısından ve iki bağımsız yapay zekâ denetçisinden geçti. Tarif Dengeva mutfağında pişirilerek denenmemiştir. Alerjen, mevzuat ve sağlık cümleleri kaynaklıdır ve kaynak numarasıyla gösterilir.

Yayımlanmış tariflerle ölçü karşılaştırması

Bu tarifte un ve nişasta ağırlığına göre sıvı malzemeler yüzde 84, yağ yüzde 14, şeker yüzde 1,8, kabartıcı yüzde 3,2 oranındadır.

Kaynak tariflerdeki miktarlar kaynakta yazıldığı gibi verilmiştir; bardak ve kaşık ölçüleri grama çevrilmemiştir. İngilizce kaynaklarda malzeme adları Türkçeye çevrilmiştir; cup, ABD bardak ölçüsüdür (yaklaşık 240 ml). Kaynak tarifler 28.10.2026 tarihinde okundu.

Sık Sorulan Sorular

Uyarı

Bu tarif genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı, tedavi veya kişisel diyet önerisi değildir. Çölyak hastalığı, besin alerjisi veya intolerans konusunda tanı ve beslenme planı için hekime veya diyetisyene danışılmalıdır.

Bu içerikte kaynak düzenleme, taslak veya ön denetim için yapay zekâ araçlarından yararlanılmıştır. Nihai metni adı belirtilen araştırmacı onaylamıştır. Bu onay, sağlık uzmanı incelemesi değildir.

Kaynaklar

1. mevzuat.gov.tr. Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği (güncel metin). 2017. Erişim: 26.10.2026.
2. mevzuat.gov.tr. Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği ekleri (Ek-1 alerjen listesi, Ek-16 gluten ifadeleri). 2017. Erişim: 26.10.2026.
3. nhs.uk. Food allergy - NHS. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
4. nhs.uk. Anaphylaxis - NHS. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
5. medlineplus.gov. Food allergy: MedlinePlus Medical Encyclopedia. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
6. medlineplus.gov. Anaphylaxis: MedlinePlus Medical Encyclopedia. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
7. allergy.org.au. Food Allergy FAQ - Australasian Society of Clinical Immunology and Allergy (ASCIA). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
8. bda.uk.com. Wheat Free Diet: Food Fact Sheet (British Dietetic Association). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
9. nn.nhs.scot. Wheat Allergy: Patient Information Leaflet (NHS Scotland, CYANS). 2025. Erişim: 26.10.2026.
10. worcsacute.nhs.uk. Wheat Free Diet (Worcestershire Acute Hospitals NHS Trust). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
11. eur-lex.europa.eu. Implementing regulation - 828/2014 - EN. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
12. medlineplus.gov. Celiac disease - sprue: MedlinePlus Medical Encyclopedia. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
13. nhs.uk. Coeliac disease - NHS. Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
14. niddk.nih.gov. Eating, Diet, & Nutrition for Celiac Disease (NIDDK). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
15. coeliac.org.au. Managing Cross Contact at Home (Coeliac Australia). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.
16. coeliac.org.uk. Avoid Gluten Free Cross Contamination at Home (Coeliac UK). Belgede tarih belirtilmemiştir. Erişim: 26.10.2026.

Değişiklik Kaydı

• 28.10.2026: İlk sürüm. Tarif deterministik bir kod kapısından ve iki bağımsız yapay zekâ denetçisinden geçti; alerjen, mevzuat ve sağlık cümleleri kaynaklı olgu bankasından alındı; yayın araştırmacı onayıyla yapılır.